2026-02-08 23:43:46 by akprasad
This page has been fully proofread once and needs a second look.
<page>
<p>पिण्डोपनिषत्
.२९
</p>
<p>ततश्च दशमे मासे प्रजायते । जातश्च वायुना स्पृष्टो न स्मरति जन्म
मरणम् । अन्ते च शुभाशुभं कर्मैतच्छरीरस्य प्रामाण्यम् ॥
</p>
<p>इति निरुक्तोपनिषदि विंशतितमोध्यायः
</p>
<p>अष्टोत्तरं सन्धिशतमष्टाकपालं शिरः संपद्यते । षोडश वपापलानि ।
नव स्नायुशतानि । सप्तशतं पुरुषस्य मर्माणि । अर्धचतस्रो रोमाणि कोटयः ।
हृदयं ष्टकपलानि । द्वादशकपलानि जिह्वा । वृषणो हृष्टसुपर्णीणौ । तत उपस्थ-
गुदयोन्येतन्मूत्रपुरीषं कस्मादाहारापान सिक्तत्वादनुपचति । कर्मणा अन्योन्यं
जायत इति । तं विद्याकर्मणी समन्वारभेते पूर्वप्रज्ञा च । महत्यज्ञानतमसि
मग्नो जरामरणक्षुत्पिपासाशोक क्रोधद्रोहलोभमोहमदभयमत्सरहर्षविषादेर्ष्या-
सूयात्मकैर्द्वन्द्वैरभिभूयमानः सोऽस्मादार्जवं जवीभावनान्तं निर्मुच्यते । सोऽस्मा-
दान्तं महाभूमिकावत् शरीरान्निमेषमात्रैः प्रक्रम्य प्रकृतिभिरभिपरीत्य तैजसं
शरीरं कृत्वा कर्मणानुरूपं फलमनुभूय तस्य संक्षये पुनरिमं लोकं प्रतिपद्यते ॥
</p>
<trailer>इति निरुक्तोपनिषदि एकविंशोऽध्यायः
</trailer>
<trailer>इति निरुक्तोपनिषत् समाप्ता
</trailer>
<title text="PINDA">पिण्डोपनिषत्
</title>
<verse text="PINDA" n="1">ॐ देवता ऋषयः सर्वे ब्रह्माणमिदमब्रुवन् ।
मृतस्य दीयते पिण्डं कथं गृह्णन्त्यचेतसः ॥
भ</verse>
<verse text="PINDA">भिन्ने पञ्चात्मके देहे गते पञ्चसु पञ्चधा ।
हंसस्त्यक्त्वा गतो देहं कस्मिन् स्थाने व्यवस्थितः
</verse>
</page>
<p>पिण्डोपनिषत्
.२९
<p>ततश्च दशमे मासे प्रजायते । जातश्च वायुना स्पृष्टो न स्मरति जन्म
मरणम् । अन्ते च शुभाशुभं कर्मैतच्छरीरस्य प्रामाण्यम् ॥
<p>इति निरुक्तोपनिषदि विंशतितमोध्यायः
<p>अष्टोत्तरं सन्धिशतमष्टाकपालं शिरः संपद्यते । षोडश वपापलानि ।
नव स्नायुशतानि । सप्तशतं पुरुषस्य मर्माणि । अर्धचतस्रो रोमाणि कोटयः ।
हृदयं ष्टकपलानि । द्वादशकपलानि जिह्वा । वृषणो हृष्टसुपर्
गुदयोन्येतन्मूत्रपुरीषं कस्मादाहारापान
जायत इति । तं विद्याकर्मणी समन्वारभेते पूर्वप्रज्ञा च । महत्यज्ञानतमसि
मग्नो जरामरणक्षुत्पिपासाशोक
सूयात्मकैर्द्वन्द्वैरभिभूयमानः सोऽस्मादार्जवं जवीभावनान्तं निर्मुच्यते । सोऽस्मा-
दान्तं महाभूमिकावत् शरीरान्निमेषमात्रैः प्रक्रम्य प्रकृतिभिरभिपरीत्य तैजसं
शरीरं कृत्वा कर्मणानुरूपं फलमनुभूय तस्य संक्षये पुनरिमं लोकं प्रतिपद्यते ॥
<trailer>इति निरुक्तोपनिषदि एकविंशोऽध्यायः
<trailer>इति निरुक्तोपनिषत् समाप्ता
<title text="PINDA">पिण्डोपनिषत्
<verse text="PINDA" n="1">ॐ देवता ऋषयः सर्वे ब्रह्माणमिदमब्रुवन् ।
मृतस्य दीयते पिण्डं कथं गृह्णन्त्यचेतसः ॥
भ
<verse text="PINDA">भिन्ने पञ्चात्मके देहे गते पञ्चसु पञ्चधा ।
हंसस्त्यक्त्वा गतो देहं कस्मिन् स्थाने व्यवस्थितः
</page>