2026-03-08 05:43:12 by ambuda-bot
This page has not been fully proofread.
सव्याख्यानः — श्रीनिवासगुणाकरः
२६७
पयितुं तथैव जनानामिदानीन्तनानामपि ज्ञापयितुं तो परमपदवेङ्कटाचली
ऊर्ध्वास्थितिप्रकारेणैव निधत्से किं न्यस्यसि किम् ॥ १६२ ॥
क्ष्मीलक्ष्म महः परं दधदिदं हैमं विदोपप्रभैः
सद्रवैः सहितं तमःप्रतिभट धामाचलात्मोत्तमम् ।
नदीप्रमक्षरपदं विष्णोरिति स्वच्छधी-
योगीङ्गीर्विषय (य: १) स्वमित्यनुदिनं चक्कीव वीनां खैः ॥ १६३ ॥
1
राणां प्राकृतानां अवज्ञानचक्षुषां सुवर्णगिरिवि भातीत्याह लक्ष्मीति ॥
लक्ष्म चिह्नं यस्य तत् परमुत्कृष्टं इदं प्रत्यक्षतया दृश्यमानं भगवदात्मके
तू है सुवर्णविकार (Guruna) इत्युक्तेः । विगतः दोषः
पः यस्याः सा विदोषा प्रमाय ( ये ) [१] तानि माकृतदोपरहितानि च तैः
शस्तानि च तानि रत्नानि च सलानि तैः सत्पुरुषश्रेध सहितं युक्तं अत
उस्तिमिरस्य प्रतिभट तमोगुणस्य दूरं च अमाकृतत्वादिति भावः । अचलः
1 आत्मा स्वरूपं यस्य सः चल (१) रहितं च अत एव उत्तमं श्रेष्ठं इदं
दृश्यमानं वेङ्कटाचलरूप स्थानं अर्कानलायतिक्रान्तोऽत्यनलः दीपः
यस्य तत् अत्यर्कानलदीप्रमित्यादि । स्वच्छा परिशुद्धा भीर्बुद्धयेषां ते च
शाब्ध योगिश्रेष्ठाः तेषां या गिरः वाचः तासां विषये (-यमूर्त) प्रतिपाद्यं
रायणस्य अक्षरं नाशरहितं तच्च तत्पदमक्षरपदं वैकुण्ठः स्वमिति अहमेवेति
शेणां रवेः ध्वनिभिः वक्तीय व्यक्तीवेत्यर्थः ॥ १६३ ॥
धान्यसिन् बहुलक्षपापि विलसद्भून्महारजते
सम्लग्नभ्रमरातिधीद तनुभा तिश्यामहाराज ते ।
प्राकारे स्फुरितैर्विमानमणिरामासा महा राजते
जालैर्थ्यान्तहरैः कृतप्रियलसत्कोकी महा राजते ॥ १६४ ॥
अयन यथा तथा दीप्रमिति युक्तम् ।
२६७
पयितुं तथैव जनानामिदानीन्तनानामपि ज्ञापयितुं तो परमपदवेङ्कटाचली
ऊर्ध्वास्थितिप्रकारेणैव निधत्से किं न्यस्यसि किम् ॥ १६२ ॥
क्ष्मीलक्ष्म महः परं दधदिदं हैमं विदोपप्रभैः
सद्रवैः सहितं तमःप्रतिभट धामाचलात्मोत्तमम् ।
नदीप्रमक्षरपदं विष्णोरिति स्वच्छधी-
योगीङ्गीर्विषय (य: १) स्वमित्यनुदिनं चक्कीव वीनां खैः ॥ १६३ ॥
1
राणां प्राकृतानां अवज्ञानचक्षुषां सुवर्णगिरिवि भातीत्याह लक्ष्मीति ॥
लक्ष्म चिह्नं यस्य तत् परमुत्कृष्टं इदं प्रत्यक्षतया दृश्यमानं भगवदात्मके
तू है सुवर्णविकार (Guruna) इत्युक्तेः । विगतः दोषः
पः यस्याः सा विदोषा प्रमाय ( ये ) [१] तानि माकृतदोपरहितानि च तैः
शस्तानि च तानि रत्नानि च सलानि तैः सत्पुरुषश्रेध सहितं युक्तं अत
उस्तिमिरस्य प्रतिभट तमोगुणस्य दूरं च अमाकृतत्वादिति भावः । अचलः
1 आत्मा स्वरूपं यस्य सः चल (१) रहितं च अत एव उत्तमं श्रेष्ठं इदं
दृश्यमानं वेङ्कटाचलरूप स्थानं अर्कानलायतिक्रान्तोऽत्यनलः दीपः
यस्य तत् अत्यर्कानलदीप्रमित्यादि । स्वच्छा परिशुद्धा भीर्बुद्धयेषां ते च
शाब्ध योगिश्रेष्ठाः तेषां या गिरः वाचः तासां विषये (-यमूर्त) प्रतिपाद्यं
रायणस्य अक्षरं नाशरहितं तच्च तत्पदमक्षरपदं वैकुण्ठः स्वमिति अहमेवेति
शेणां रवेः ध्वनिभिः वक्तीय व्यक्तीवेत्यर्थः ॥ १६३ ॥
धान्यसिन् बहुलक्षपापि विलसद्भून्महारजते
सम्लग्नभ्रमरातिधीद तनुभा तिश्यामहाराज ते ।
प्राकारे स्फुरितैर्विमानमणिरामासा महा राजते
जालैर्थ्यान्तहरैः कृतप्रियलसत्कोकी महा राजते ॥ १६४ ॥
अयन यथा तथा दीप्रमिति युक्तम् ।