2026-03-08 05:43:06 by ambuda-bot
This page has not been fully proofread.
सव्याख्यानः --- श्रीनिवासगुणाकरः
२४३
अद्वितीयं त्वां कदा पश्येयमित्याह - कदावेति ॥ पपा कर्मच
नेपइच्छित्। पङ्कः कर्दमापयो' रिति निघण्टुः । जनयत् जनक
यस्य तत्' गङ्गोत्यादकं मोक्षदं च निर्मला मलरहितया नखश्रिया नख-
। पोत्पन्नं कर्दमोत्य पापजन्यं च विषं जलं गरलं च निल्यो यस्य
'विषं जले गरे चेति निघण्टुः एतादृश अप हसमानमिव स्थित
ततया आसमन्ताद्रक्ततया नते नमस्कारं कुर्वेति पुरुषे विषये स्वीयं स्वकीय
नुरागं प्रकटयदिव स्थितम्। अनुरागस्यारण्य कविसमयसिद्धम् । यत्पादद्वितथं
अन् कर्म हे रमेश हे अज अजन्य असकृत् पुनः पुनः कदा वा
अत्यन्वयः ॥ १२४ ॥
कदा वा दावाचिः परिभवभवद्वै भवभव-
चिदम्भोभृम्भोस नहसनप्रोज्ज्वलतनो ।
सुसारासाराभाशरणकरुणादष्टिरमिता
प्रसन्नाऽऽसवार्ता मयि परिपतेद्वेङ्कटपते ॥ १२५ ॥
तब करुणा गयि कदा पतेदित्याह - कदा वा दावेति । दावाचिपः
उज्वालायाः । दवो बहुताशन' इत्यमरः परिभवे तिरस्कारे भक्त
वैभवं यस्य तं भवं संसारं छिनतीति तथोक्ता । अम्भोभूतो मेघस्य
सनस्य गर्यातिशयस्य इसने हास्ये प्रोक्ला प्रकाशमाना तनुः शरीरं यस्य
प्रम्बुद्धिः संसारस्य दायालादपि स्यात् त्वत्कटाक्षनायत्वात् दावनाश
त्वदीयतनुर्हस्तीत्यर्थः । ते तब सुसारस्य सम्ययसारत्व आसारस्य धारा सम्पात-
घरासम्पात आसार इत्यमरः । भावाः कान्त्याः शरणं रक्षक करुणादृष्टिः
कटाक्षः । आसारतुल्या दृष्टिरित्यर्थः । शरणं गृहरक्षित्रो
करुण
कृपा 'इन्डष्टिनेलचक्षुपी' इति चामरः । अमिता इचारहिता सर्त
न प्रपन्नानां विषये आर्ता पीडिता सती बाधिता सती प्रसन्ना अनुग्रहवती
1. अग मोक्षं च जनय उत्पादकत्" इत्येदोदितम्।
2. मन्दिरभूता इन्
२४३
अद्वितीयं त्वां कदा पश्येयमित्याह - कदावेति ॥ पपा कर्मच
नेपइच्छित्। पङ्कः कर्दमापयो' रिति निघण्टुः । जनयत् जनक
यस्य तत्' गङ्गोत्यादकं मोक्षदं च निर्मला मलरहितया नखश्रिया नख-
। पोत्पन्नं कर्दमोत्य पापजन्यं च विषं जलं गरलं च निल्यो यस्य
'विषं जले गरे चेति निघण्टुः एतादृश अप हसमानमिव स्थित
ततया आसमन्ताद्रक्ततया नते नमस्कारं कुर्वेति पुरुषे विषये स्वीयं स्वकीय
नुरागं प्रकटयदिव स्थितम्। अनुरागस्यारण्य कविसमयसिद्धम् । यत्पादद्वितथं
अन् कर्म हे रमेश हे अज अजन्य असकृत् पुनः पुनः कदा वा
अत्यन्वयः ॥ १२४ ॥
कदा वा दावाचिः परिभवभवद्वै भवभव-
चिदम्भोभृम्भोस नहसनप्रोज्ज्वलतनो ।
सुसारासाराभाशरणकरुणादष्टिरमिता
प्रसन्नाऽऽसवार्ता मयि परिपतेद्वेङ्कटपते ॥ १२५ ॥
तब करुणा गयि कदा पतेदित्याह - कदा वा दावेति । दावाचिपः
उज्वालायाः । दवो बहुताशन' इत्यमरः परिभवे तिरस्कारे भक्त
वैभवं यस्य तं भवं संसारं छिनतीति तथोक्ता । अम्भोभूतो मेघस्य
सनस्य गर्यातिशयस्य इसने हास्ये प्रोक्ला प्रकाशमाना तनुः शरीरं यस्य
प्रम्बुद्धिः संसारस्य दायालादपि स्यात् त्वत्कटाक्षनायत्वात् दावनाश
त्वदीयतनुर्हस्तीत्यर्थः । ते तब सुसारस्य सम्ययसारत्व आसारस्य धारा सम्पात-
घरासम्पात आसार इत्यमरः । भावाः कान्त्याः शरणं रक्षक करुणादृष्टिः
कटाक्षः । आसारतुल्या दृष्टिरित्यर्थः । शरणं गृहरक्षित्रो
करुण
कृपा 'इन्डष्टिनेलचक्षुपी' इति चामरः । अमिता इचारहिता सर्त
न प्रपन्नानां विषये आर्ता पीडिता सती बाधिता सती प्रसन्ना अनुग्रहवती
1. अग मोक्षं च जनय उत्पादकत्" इत्येदोदितम्।
2. मन्दिरभूता इन्